„პრაქტიკაში ხშირად მხვდებიან პაციენტები, რომლებიც უჩივიან: თავის ტკივილს, მხედველობის გაუარესებას, მენსტრუალური ციკლის დარღვევას ან უჭირთ დაორსულება. თუმცა ვერ წარმოუდგენიათ, რომ ყველა ამ დარღვევაზე პასუხისმგებელი, შესაძლოა, ჰორმონი პროლაქტინი იყოს.

პროლაქტინი გამომუშავდება ჰიპოფიზის მიერ და ის პირდაპირ კავშირშია რეპროდუქციულ ფუნქციასთან, სტრესთან და ნივთიერებათა ცვლასთან. მისი დისბალანსი ხშირად ხდება უშვილობისა და ემოციური არასტაბილურობის მიზეზი.

პროლაქტინს ხშირად „ძუძუთი კვების ჰორმონს“ ვუწოდებთ, რადგან მისი მთავარი ფუნქცია ლაქტაციის უზრუნველყოფაა, თუმცა მისი როლი გაცილებით ფართოა. ის ერთგვარი „დირიჟორია“, რომელიც ქალისა და მამაკაცის ორგანიზმში მეტაბოლურ/იმუნურ პროცესებს არეგულირებს.

რატომ იმატებს ჰორმონის დონე?

ხშირად პაციენტებს უკვირთ, რომ პროლაქტინის მატება ყოველთვის დაავადებას არ ნიშნავს. მასზე გავლენას ახდენს ჩვენი ცხოვრების წესი - სტრესი, ძილის ქრონიკული ნაკლებობა, ჭარბი ალკოჰოლი და ინტენსიური ფიზიკური დატვირთვაც კი.

თუმცა, არის შემთხვევები, როცა მაღალი მაჩვენებელი სიგნალია ისეთი მდგომარეობების, როგორიცაა ჰიპოფიზის ადენომა, ფარისებრი ჯირკვლის პრობლემები ან უშვილობა.

როდის უნდა ვიეჭვოთ პროლაქტინის მატება?

როგორც ექიმი, გირჩევთ ყურადღება მიაქციოთ სიმპტომებს, რომლებიც ხშირად შეუმჩნეველი რჩება.

ქალბატონებში პროლაქტინის მატება ხშირად ვლინდება:

• არარეგულარული მენსტრუალური ციკლით ან მისი სრული შეწყვეტით;
• უშვილობით;
• რძის წარმოქმნით (გალაქტორეა), მაშინაც კი, როცა პაციენტი მეძუძური დედა არ არის.

ასევე შესაძლოა გამოვლინდეს:

• თავის ტკივილი;
• მხედველობის პრობლემები.

მამაკაცებში სიმპტომები უფრო ნაკლებად შესამჩნევია, თუმცა საყურადღებო:

• ლიბიდოს (სექსუალური ლტოლვის) მკვეთრი დაქვეითება;
• სექსუალური დისფუნქცია.

როდის უნდა მიმართოთ ენდოკრინოლოგს?

თუ თქვენ ჩამოთვლილი სიმპტომებიდან რომელიმე აღგენიშნებათ, ჩემი რეკომენდაციაა, მიმართოთ ენდოკრინოლოგს. ექიმი, თქვენი სამედიცინო ისტორიის შეფასების საფუძველზე, დაგინიშნავთ შესაბამის კვლევებს, მათ შორის პროლაქტინის ანალიზს სისხლში.

ექიმის რეკომენდაცია - როგორ მოვემზადოთ ანალიზისთვის?

პროლაქტინი ძალიან „მგრძნობიარე“ ჰორმონია. იმისთვის, რომ მიიღოთ ზუსტი სურათი და თავიდან აიცილოთ ცრუ მაჩვენებლები, უნდა დაიცვათ ეს მარტივი წესები:

• დრო - ჩააბარეთ ანალიზი გაღვიძებიდან არაუგვიანეს 3 საათისა;
• სიმშვიდე - კლინიკაში მოსვლისას 15-20 წუთი დაისვენეთ, მოერიდეთ მღელვარებას;
• მომზადება - 24 საათით ადრე უარი თქვით ცხიმიან საკვებზე, ალკოჰოლსა და ფიზიკურ ვარჯიშზე. ასევე, თავი შეიკავეთ სქესობრივი კონტაქტისგან წინა საღამოს;
• ბარდება უზმოდ - ანალიზის აღებამდე 12 საათის მანძილზე არ მიირთვათ საკვები/ტკბილი გაზიანი სასმელები.

ექიმი დაგეხმარებათ ანალიზის ჩასატარებლად ოპტიმალური დროის შერჩევაში და მიღებული შედეგების საფუძველზე განსაზღვრავს შესაბამის მკურნალობას.

თუ ზემოთ ჩამოთვლილმა სიმპტომებმა თავი იჩინა, ჩემი თხოვნაა, არ გადადოთ ექიმ-ენდოკრინოლოგთან ვიზიტი.

ჰორმონალური ბალანსი თქვენი სიმშვიდისა და ჯანმრთელობის საფუძველია.

„ციტოში“ ჩვენ არა მხოლოდ ლაბორატორიულ კვლევას ჩავატარებთ, არამედ დაგეხმარებით შედეგების სწორ ინტერპრეტაციასა და ინდივიდუალური მკურნალობის გეგმის შედგენაში.

გახსოვდეთ, სწორი დიაგნოზი ჯანმრთელობისკენ გადადგმული პირველი და უმნიშვნელოვანესი ნაბიჯია.“

მთელი საქართველოს მასშტაბით ლაბორატორიული მომსახურების მისაღებად, ხოლო ბათუმსა და თბილისში ენდოკრინოლოგთან კონსულტაციის დასაჯავშნად, გთხოვთ, დაგვიკავშირდეთ.

თეონა ნუცუბიძე
ენდოკრინოლოგი

ცხელი ხაზი: (+995) 32 229-06-71